మల్లెమాల కధాకదంబం

 జీవిత భాగస్వామి  సుందర రావు గారు ఉదయం ఏడు గంటల అయ్యేసరికి చక్కగా స్నానం చేసి కొత్త పంచె, లాల్చీ జరీ కండువా వేసుకుని చేతి కర్రతో హుందాగా వీధి వెంబడి నడుస్తూ ఉంటే అటూ ఇటూ ఇళ్లలో జనం చూసి ఆశ్చర్యపోతున్నారు. ఆయన చాలా రోజులుగా అంత పొద్దున్నే ఇల్లు కదలడం ఎవరూ చూసిన గుర్తు లేదు. అలా వెళ్లడం, వెళ్లడం ఆ పల్లెటూరు కి ఈశాన్యం మూలన ఉన్న చెరువు పక్కనే ఉన్న రామాలయం లోకి వెళ్ళారు . వెళ్లే ముందు బయట పూల దుకాణం లో చెప్పులు పెట్టేసి, కొబ్బరికాయ, పూలు, పళ్ళు తీసుకుని "డబ్బులు వెళ్ళేటప్పుడు ఇస్తాలే సూరప్పా” అని లోపలికెళ్ళాడు. సూరప్ప బుగ్గన చెయ్యేసుకుంది. ప్రదక్షిణ పూర్తి చేసుకుని వచ్చి, పూజారికి పళ్ళూ వగైరాలు ఇచ్చి, "సుదర్శనా ! ఇవాళ తెలుసుగా ? మా పెళ్లి రోజు, ఆవిడ పుట్టిన రోజు కూడా , తన పేరున సహస్రం చేసి, దీర్ఘ సుమంగళిగా దేవుణ్ణి వేడుకుంటూ పూజ చెయ్యి నాయనా !" నోరు తెరుచుకుని చూస్తున్న సుదర్శనాచార్యులు తడబడుతూ “సరే సరే స్వామీ !" అని హడావుడిగా గర్భగుడిలోకి వెళ్లి అర్చన మొదలెట్టాడు. సంకల్పం, ఆవాహనాది తతంగం పూర్తి చేసేసి సహస్ర నామాలు యాంత్రికంగా చదువుతూనే ఉన్నాడు కానీ తండ్రి మాధవాచార్యులు...

సామ్యం    "ఒరేయ్ అబ్బాయ్ ! నీకు యుక్త వయసు వచ్చింది. స్థిరపడే దిశగా ఉన్నావు, అందుకే నేను, అమ్మ నీకు వివాహం చేద్దామని అనుకుంటున్నాం." "ఇంకా అనుకుంటూనే ఉన్నారుగా ? నిర్ణయం చేసేయ్యలేదుగా ? బ్రతికించారు. నాకు ఇంకా పెళ్లి మీద ఆలోచనలు లేవు. దాని గురించి ప్రస్తావన తేవద్దు." ******* "నాయనా ! ఉద్యోగం లో కూడా స్థిరపడ్డావు ఒక ఇల్లు, బ్యాంకు బ్యాలెన్స్ ఏర్పాటు చేసుకున్నావు ఇప్పుడైనా సరే ఆనరా !" "ఊహూ ! నా టార్గెట్ ఇంకా రీచ్ కాలేదు. పైగా ఇప్పుడు చేసుకున్నానంటే ఆ పిల్ల ఏమి తంటాలు తెస్తుందో ? వివాహం సర్వ నాశాయ అన్నది నా అభిప్రాయం." ***** "నాన్నా. ఉద్యోగంలో కూడా బాగా పైకి వచ్చావు. ఇప్పటికైనా చేసుకోరా ! చాలా మంది నా ప్రాణాలు తీస్తున్నారు. నీ పెళ్లి ఎప్పుడు చేస్తానని." "వాళ్లకి అంత ఆత్రం గా ఉంటే వేరే సంబంధాలు చూసుకోమని చెప్పు నాన్నా ! నాకు నా భార్య గురించి కచ్చితమైన అభిప్రాయాలు ఉన్నాయి. నాకు సరిపోయే అమ్మాయి నాకు దొరికి తీరుతుంది. నువ్వు మొన్న చెప్పిన అమ్మాయికి స్క్రూ లూజ్ , ఆ ఢిల్లీ అమ్మాయికి ఇంకో అఫ్ఫెయిర్ ఉందిట . బెంగళూరు అమ్మాయిని చేసుకుంటే కాపు...

తల్లి దుఃఖం "అమ్మా ! స్నానం చేసి వస్తాను . వడ్డించెయ్యి. ఆకలి వేస్తోంది " అంటూ తల్లి గదిలోకి వెళ్లిన శ్రావణ్ తల్లిని చూసి అవాక్కై ఉండిపోయాడు. తల్లి మంచం మీద కూర్చుని కన్నీరు కారుస్తోంది. ఆమె పక్కన చిన్న నవలిక మంచం మీద ఉన్నది. వెంటనే దానిని గుర్తు పట్టాడు. తాను వ్రాసిన నవలికే ! "తల్లి, సవతి తల్లి" తనకి చాలా గొప్ప పేరు తెచ్చిన నవల. అనేక మంది తనకి అభిమానులను చేసిన నవల. పెద్ద పుస్తకమేమీ కాదు, కానీ అందులోని కదా వస్తువు ఎంతోమందిని కదిలించి వేసింది. అందులో కదా నాయకుడు చిన్న తనంలోనే తల్లిని కోల్పోయి సవతి తల్లి పెంపకంలో పెరిగాడు. ఒక సవతి తమ్ముడు, చెల్లెలు కూడా ఉన్నారు. సవతి తల్లి అతనిని అనేక బాధలు పెట్టినా ఓర్చుకుంటూ మంచి చదువులు చదివి, మరణించిన తండ్రి బాధ్యత తన భుజాల మీద వేసుకుని తమ్ముడిని, చెల్లెలిని చదివించి పెళ్లిళ్లు చేసి అందరి చేతా భేష్ అనిపించుకుంటాడు. కానీ సవతి తల్లి మారదు . చివరికి ఆయువు తీరిపోయి మరణించేటప్పుడు కూడా సవతి కొడుకు మొహం చూడడానికి ఇష్ట పడదు. తమ్ముడు చెల్లాయి మాత్రం అన్నను అమితంగా ప్రేమిస్తారు. తమ్ముడు కళ్ళ లో నీళ్లతో అంతిమ సంస్కారం తననే చెయ్యమంటే మృదువుగ...

 వేడుక చేయగ వేళాయే  సెప్టిక్ లేబర్ రూమ్ నుంచి బయటికొచ్చి వాష్ చేసుకుంటున్న డాక్టర్ సుమన్, లాకర్ లోనుంచి మొబైల్ గణగణ విని హడావుడిగా చేతులు తుడిచేసుకుని చూసాడు. కాజువాలిటీ నుంచి. పక్కనే తన వాష్ పూర్తి చేస్తున్న డాక్టర్ గణేష్ తో “త్వరగా కానియ్యి సోదరా ! ఇంకో ఎమర్జెన్సీ ! కాజువాలిటీ నుంచి . ఆక్సిడెంట్ కేసు." అంటూ త్వరగా షర్టు, ఆప్రాన్ వేసేసుకుని బయటకు నడిచాడు సుమన్ సీనియర్ సర్జికల్ రిజిస్ట్రార్, అసిస్టెంట్ ప్రొఫెసర్ అవడానికి లైన్ లో ముందర ఉన్నాడు. గణేష్ ఎం ఎస్ పోస్ట్ గ్రాడ్యుయేట్ ఫైనల్ ఇయర్. ఇద్దరూ మంచి దోస్తులు. వయసులో ఎక్స్పీరియెన్స్ లో తేడా ఉన్నా వారి హాబీలు , అలవాట్లు, ఒకటే అయ్యేసరికి జూనియర్, సీనియర్ అన్న భేదం పట్టించుకోరు. పనిలో పనిగా అంతకు ముందు రోజు నుంచి నైట్ డ్యూటీ కలిసే చేస్తున్నారు. బయటికొచ్చిన గణేష్ తనకోసం స్కూటర్ ఆన్ చేసి రెడీగా ఉన్న సుమన్ వెనకాల కూర్చుని “పదండి సార్ !” అన్నాడు. అర్ధరాత్రి దాటి ఊరంతా గాఢ నిద్రలోకి వెళ్లిపోయింది అనిపిస్తోంది. టైం చూసుకున్నాడు గణేష్. రెండు దాటి పదిహేను నిముషాలైంది. సర్జికల్, మెడికల్ వార్డుల బిల్డింగులూ, టీ బీ బిల్డింగు దాటి మెయిన్ బ...

 కరోనా కళ్యాణం  రంగమణి గారు, సుదర్శనాచార్యులు గారు ఆటో దిగి కళ్యాణ మండపం కాంప్లెక్స్ లోకి నడిచారు. కొంచెం బెరుకుగా మూడు కళ్యాణ మండపాలు ఉండడం చూసి “వీటిలో ఏదంటావు రంగా ? మనకి పంపిన కార్డులో ఉన్నదని జ్ఞాపకం. నువ్వేమో సమయానికి కార్డు మర్చిపోయావు” అని చిరుకోపాన్ని ప్రదర్శించారు సుదర్శనాచార్యులు గారు. “మీరే టైమయిపోతొంది అని ప్రాణాలు తోడేశారు” అని బదులిచ్చింది ఆవిడ. “నేను కనుక్కుని వస్తానుండండి మీకన్నీ మొహమాటమే” అని ఆయన మారు పలికేలోపు ఒక కళ్యాణ మండపం కేసి వెళ్లిపోయిందావిడ. మాధవరావు వాళ్లకి చిన్నప్పటి నుంచీ పరిచయస్తులు, పొరుగున చాలాకాలం ఉండి వెళ్ళిపోయిన మాధవరావు గారు వీళ్ళకి ముందర ఉత్తరం రాసి, తర్వాత కార్డు పంపించి తన ఒక్కగానొక్క కూతురి వివాహం జరుగుతున్నదనీ వాళ్ళ ఊళ్ళోనే జరుగుతున్నది కాబట్టి తప్పకుండా రమ్మని మరీ మరీ కోరేసరికి మామూలుగా ఇల్లు కదలని వీరిద్దరూ తయారై బయల్దేరారు. కార్డు కూడా అందుకనే వెంట తీసుకుని వెళ్లాలని గుర్తు లేదు వారిద్దరికీ. ఫలానా చోట కళ్యాణ మండపం అని గుర్తున్నది కానీ ఏ నా ? బీ నా ? సి నా ? అన్నది ఇద్దరికీ గుర్తు లేదు. చప్పున ఆయనకి ఒకరి పేరు పవన్ అని జ్ఞాపకం వచ్చిం...

నిషాదుని విషాద గాధ  అంబలి త్రాగి గుడిసె బయటికి వచ్చాను. ఇంకా పొట్ట నకనకలాడుతూనే ఉంది. నిన్నటికి నిన్న, మొన్న గౌరికి తోడుగా ఇంట్లోనే ఉండే సరికి వేటకి వెళ్ళనే లేదు. మరేంటీ చెయ్యడం ? రెండో సారి గర్భిణి అయినా డోకులు తప్పలేదు. మొదటి సారి కన్నా ఎక్కువగానే అవుతున్నాయి. గౌరి, పిల్లాడు అంటే ప్రాణం నాకు. వాళ్ళకి ముల్లు గుచ్చుకున్నా నా ప్రాణం జిలార్చుకు పోతుంది. అందుకనే తినడానికి ఏమీ లేకపోయినా గౌరితోనే ఉండిపోయాను. పెద్దాడు ఏడేళ్ల వాడే అయినా ఎలా పట్టుకొచ్చాడో చెవుల పిల్లిని పట్టుకొచ్చాడు. దానిని వండిపెట్టింది గౌరి ఓపిక చేసుకుని. అప్పటికీ తను లబలబలాడుతునే ఉన్నాడు పక్క మీదనించి లేవద్దూ అని. వింటేనా? నిన్న సూరీడు రెండు బారలు పైకొచ్చే జాముకి డోకులు సద్దుకున్నాయి. నీరసం తప్ప ఇంకేమీ లేకపోయేసరికి ఇవాళ వేటకి బయల్దేరక తప్పలేదు. "గౌరీ ! నీకు ఏమిటి ఇష్టం ? ఏమి తినాలని ఉంది ? పట్టుకొస్తాను" అని ప్రేమగా అడిగాను. నీరసంగానే "కొంచి పిట్ట దొరికితే పట్రా ! ఓపిక తొరగా వస్తుంది" అన్నది. బయల్దేరిన గడియ లోపే ఒక చిన్న దుప్పిని కొట్టాను. అక్కడే ఒక చెట్టువి కొమ్మలు విరిచి ఆ కూన మీద కప్పి మళ్ళీ బ...

రామాయణంలో చిన్న పాత్రలు    గుహుడు - నేస్తమా దైవమా  నెమ్మదిగా గంగా నదిలో కదిలిపోతున్న నావను చూస్తూ దణ్ణం పెడుతూ అలాగే ఉండిపోయిన నిషాద రాజుని అతని భార్య "మన దగ్గరి బంధువులు మనను వదిలి వెళ్లిపోతున్నారని అనిపించడం లేదూ ?" అన్నది. గుహుడు భార్యని దగ్గరగా పొదువుకుని అన్నాడు "నా మనసులో మాటే నువ్వూ అన్నావు". . "రెండు పక్షాలు గడిచే సరికి ఇలా అనిపించడం రెండో సారి, ఇంతకూ ముందు ఇలా జరిగిన గుర్తు లేదు." అన్నది అతని భార్య కళ్లనీళ్లు తుడుచుకుంటూ. "నిజమే ! నాకైతే రాముడు వెళ్లిపోతుంటే నా ప్రాణమే వెళ్ళిపోతున్నదా ?అనిపించింది " భారంగా అన్నాడు గుహుడు. "ఆ రామయ్య తండ్రి తమ్ముడు కదా ఈయన ? ఆయన పది మీద నాలుగేళ్లు అడవులలోకి వెళ్లిపోతుంటే ఆయన వెనకాలే పడిపోతున్నాడేమిటి ఈయన ? చాలా బెంగ అనుకుంటా అన్నయ్య మీద !' "నా కన్నా మనుషులని చదవడం నీకు బాగా తెలుసును నీలా ! ఎంతైనా ఆడవాళ్లు ఆలోచనలో మా కన్నా చక్కంగా ఆలోచిస్తారు " అన్నాడు గుహుడు మెచ్చుకోలుగా ఆమె వైపు చూస్తూ . "నేనైతే భరతుణ్ణి మొహం మీద అడిగేసాను, రామయ్యని నీకు అడ్డుగా ఉన్నాడని, ఆయన అడ్డంకి లేకుండా చే...

బావ మరదళ్ళు    అతనికి అక్కడ అందరూ పరిచయమైన ముఖాలే ! కానీ అతనికేసి చూసే వారంతా ఎవరో కొత్త వాడిని చూసినట్లు, కొందరు గుర్తు పట్టనట్లు, కొందరు మొహమాటపు నవ్వుతో అవసరమైన దాని కన్నా ఎక్కువ హడావుడిగా దాటుకుంటూ వెళ్ళిపోవడం అతడు గమనిస్తూనే ఉన్నాడు. పక్కనే చెల్లెలి కేసి చూసి "ఇక్కడ ఒద్దు కానీ అదుగో ఆ కనిపించే కోవెలకి వెళ్దాం" అని జవాబు కోసం చూడకుండా పెద్ద పెద్ద అంగాలు వేసుకుంటూ నడవడం మొదలుపెట్టాడు. "అన్నయ్యా ! నెమ్మదీ !" అంటూ దాదాపు పరిగెడుతున్నట్లే అతనిని అందుకోవటానికి ప్రయత్నిస్తోంది సుభద్ర. కోవెలలోకి వెళ్ళాక కాళ్ళు కడుక్కుని అమ్మ వారి దర్శనం చేసుకుని కొద్దిగా అవతలకి వెళ్లి వచ్చేవారిని గమనించసాగారు వారిద్దరూ. "ఇప్పుడు తను వస్తుందా ? నీకెలా తెలుసూ ? ఎంత మేనత్త కూతురైనా మనం చూసి చాలా రోజులయింది. ఎలా గుర్తు పడతావు ? పెద్దన్నయ్య మరీనూ ! మనం ఎంత మేనత్త మేనమామ బిడ్డలమైనా పెళ్ళి ప్రయత్నాలు చేస్తున్నామని చెప్పను కూడా చెప్పలేదు కదా రాధ అత్త ! వెళ్ళండి అని తరిమినంత పని చేశాడు. చెప్పరా చిన్నన్నాయ్ ! నీకు చేసుకోవాలని ఐతే ఉంది కదూ ? నాకు తెలుసులే !" అంటూ చెవి మెలేసింది కాళ్ళ...

మౌన మంత్రం ఆఫీసు నుంచి త్వరగా వచ్చేసిన శంభుప్రసాద్ కాళ్ళు కడుక్కుంటూ భార్యని అడిగాడు "బలరామయ్య గారికి ఎలా ఉంది . మళ్ళీ జ్వరమేమైనా వచ్చిందా ?" "ఇవాళ కొంచం పర్వాలేదు. అంతగా జ్వరం లేదు, కానీ అసలు ఆకలి లేదని ఏమీ తినలేదు" అంది సుమిత్ర విచారంగా . "డాక్టర్ గారు రేపు వస్తారు ఊళ్లోకి, ఏమైనా రక్త పరీక్షలు చేయించమంటారేమో" "ఆయనకీ త్వరగా తగ్గిపోతే బాగుండు. అలా పడుకుని ఉంటే బెంగగా ఉంది" అంది సుమిత్ర. బలరామయ్య గారు గుంటూరు జిల్లా రేపల్లె దగ్గర ఒక కుగ్రామం నుంచి వచ్చి శ్రీశైలం వచ్చి కరివెన వారి సత్రంలో వారం రోజుల తర్వాత రూము ఖాళీ చెయ్యాలని, అది సత్రం నిబంధన అనీ మేనేజరు శంభుప్రసాద్ చెప్పడం తో తాను శ్రీశైలం వదలి వెళ్లదలుచుకోలేదనీ తన శేష జీవితం మల్లికార్జున స్వామి దగ్గరే గడపదల్చుకున్నానని చెప్పడంతో ఆయన మీద అప్పటికే మంచి గౌరవం పెంచుకున్న శంభుప్రసాద్ తమ ఇంట్లో చిన్న రూము ఖాళీగా ఉన్నదనీ. అభ్యంతరం లేకపోతే ఉండవచ్చుననీ ఆహ్వానించాడు. అప్పటినుంచి వారి ఇంట్లోనే ఉంటున్న బలరామయ్య గారు తన కుటుంబ విశేషాలు తనకన్నా చాలా చిన్నవాడైన శంభుప్రసాద్ తో పంచుకున్నాడు. . వారసత్వంగా వచ...